Blog

Różnice w realizacji przepisów dotyczących Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta

Wymagania dotyczące zgodności, raportowania oraz obciążeń finansowych mogą się znacznie różnić. 

Co więcej, nie tylko Państwa członkowskie UE realizują przepisy dotyczące Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP) w różny sposób  ale dotyczy to również pozostałych krajów na świecie. 

Różnice wynikają z kilku kluczowych powodów: 

• Różnice w systemach prawnych i administracyjnych  
• Wpływ powiązanych interesariuszy (m.in. lokalni producenci)  
• Stopień dostosowania rynku do nowych regulacji 
• Różnice w infrastrukturze i poziomie rozwoju gospodarczego   
• Zróżnicowane priorytety ekologiczne  
• Elastyczność dyrektywy  

Zrozumienie różnic pomiędzy sposobami implementacji przepisów jest kluczowe dla firm działających na wielu rynkach. W niniejszym artykule przyjrzymy się systemom ROP wdrażanych w krajach poza UE, analizując, jak największe gospodarki świata adaptują i wdrażają te zasady w unikalnych dla nich warunkach. 

Przepisy Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta w różnych krajach 

Trendy i przewidywania 

Strategie ROP i ich zakres znacznie różnią się w poszczególnych krajach, nawet wśród tych, które wdrażają te polityki od wielu lat. W niektórych krajach przepisy dotyczące ROP zarządzane są na szczeblu krajowym w innych zaś tylko regionalnie. Odpowiedzialność za wdrażanie i egzekwowanie przepisów również jest różna – czasem są kontrolowane przez rządy, czasem przez stowarzyszenia branżowe, a w wielu przypadkach tworzone są koalicje wielu interesariuszy.  

Głównymi obszarami zainteresowania są zazwyczaj opakowania i tworzywa sztuczne jednorazowego użytku. Coraz większy nacisk kładzie się odpowiedzialność za odpady elektroniczne. 

Przewidywania ekspertów branżowych mówią o tym, że zasady ROP staną się bardziej rygorystyczne, poszerzone zostaną wymogi sprawozdawcze i zwiększone będą sankcje za niespełnienie przepisów. Wiele krajów oprócz najważniejszych kategorii, takich jak opakowania i elektronika, rozszerza ramy rozszerzonej odpowiedzialności producenta o branże takie jak: tekstylia, meble i inne dobra trwałego użytku. Coraz większy nacisk będzie również kładziony na przejrzystość, a cyfrowe bazy danych odpowiedzialności producenta (np. Kanadyjski Federalny Rejestr Tworzyw Sztucznych) staną się coraz bardziej powszechne. 

Biorąc pod uwagę dynamiczny charakter ram rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP) na całym świecie, oczywiste jest, że systemy te stale ewoluują w odpowiedzi na zmieniające się otoczenie środowiskowe, gospodarcze i regulacyjne. W związku z tym, zainteresowane strony muszą zachować elastyczność i zwracać uwagę na trendy i zmiany w polityce zarówno krajowej jak i międzynarodowej. 

Rekomendacje dla firm 

Chcąc wyprzedzić zmieniające się wymagania dotyczące rozszerzonej odpowiedzialności producenta, firmy powinny: 

• Monitorować zmiany w przepisach: Przepisy dotyczące rozszerzonej odpowiedzialności producenta stale się zmieniają, a śledzenie nowych przepisów na poziomie krajowym, regionalnym i międzynarodowym jest niezbędne. 
• Inwestowanie w projektowanie produktów: Planowanie procesu projektowania swoich produktów np. pod kątem zwiększania możliwość recyklingu i optymalizacji zużycia materiałów może pomóc firmom obniżyć koszty produkcyjne i dostosować się do nadchodzących przepisów. 
• Angażowanie się w partnerstwa branżowe: Wiele udanych programów ROP jest prowadzonych przez koalicje branżowe. Przedsiębiorstwa powinny rozważyć możliwość nawiązania współpracy z innymi zainteresowanymi stronami, aby podzielić się doświadczeniem i dobrymi praktykami związanymi z przestrzeganiem przepisów. 
• Zwiększenie przejrzystości i sprawozdawczości: Kluczowe staje się wdrożenie zaawansowanych systemów monitorowania i raportowania. Firmy powinny opracować i stosować efektywne mechanizmy gromadzenia, analizy oraz przekazywania danych, które umożliwią skuteczne śledzenie zgodności z wymogami regulacyjnymi oraz zapewnią pełną przejrzystość operacyjną. 

Wraz z ewolucją globalnej polityki ROP, firmy z proaktywnym podejściem będą lepiej przygotowane na nowe regulacje, skuteczniej ograniczą swój wpływ na środowisko i umocnią pozycję marki na rynku zorientowanym na zrównoważony rozwój. Kluczem do długoterminowego sukcesu w gospodarce obiegu zamkniętego stanie się uważne śledzenie zmian w przepisach oraz wdrażanie najlepszych praktyk. 

Źródła:

– Rozszerzona odpowiedzialność producenta (ROP) w globalnym przemyśle opakowaniowym 
– Przepisy dotyczące rozszerzonej odpowiedzialności producenta za opakowania na całym świecie 
– ROP by Product Archives – Product Stewardship Institute 
– Przepisy dotyczące rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP)  
– Perspektywy dla administracji Trumpa w zakresie regulacji, egzekwowania i sporów sądowych dotyczących środowiska, energii i zasobów naturalnych 
– Pharmaceuticals Archives – Product Stewardship Institute  
– Przepisy dotyczące opakowań ROP w Kanadzie: Gdzie teraz jesteśmy?   
– Ostatnie zmiany dotyczące rozszerzonej odpowiedzialności producenta w Kanadzie 
– Brazylijskie Ministerstwo Środowiska będzie egzekwować rozwiązania dotyczące odpadów produktowych | BVRIO (Krzywe) 
– Brazylijskie przepisy dotyczące odpadów stałych – Circular Action Hub 
– Precz ze starym: zmiany w gospodarce odpadami stałymi w Brazylii | Enhesa (Enhesa) 
– Wyzwania w meksykańskich celach recyklingu odpadów elektronicznych 
– Rozszerzona odpowiedzialność producenta w Meksyku.pdf 
– Rozszerzona odpowiedzialność producenta | RKC-MPD 
– Recykling pojazdów wycofanych z eksploatacji: analiza porównawcza Chin i Japonii – Auto Recycling World 
– Rozszerzona odpowiedzialność producenta | RKC-MPD 
– Gospodarka odpadami stałymi i technologia recyklingu w Japonii.pdf 
– System rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP) w Korei Południowej 
– Przewodnik po zgodności z ROP w Indiach  
– Australia proponuje reformę przepisów dotyczących opakowań, w tym ROP dla opakowań | ChemLinked (Związek z Chemią) 
– Zarządzanie produktem – DCCEEW 
– Reforma przepisów dotyczących opakowań: Podsumowanie konsultacji – DCCEEW 
– Przepisy z sekcji 18 | Rozszerzona odpowiedzialność producenta 

Spowolnienie polityki klimatycznej – krótkoterminowa oszczędność, długoterminowa katastrofa 

Propozycja ograniczenia liczby firm zobowiązanych do raportowania ESG ma swoje zalety i jest atrakcyjna dla firm, które chcą uniknąć dodatkowych kosztów administracyjnych. Jednak krótkoterminowe oszczędności nie zrównoważą długofalowych skutków. Bez transparentnego raportowania firmom łatwiej będzie ograniczyć inwestycje w ekologiczne technologie i dostosowanie do nowych realiów klimatycznych. To oznacza, że: 

• Mniej firm będzie monitorować swoje emisje gazów cieplarnianych i efektywność energetyczną. 
• Ograniczone zostaną inicjatywy mające na celu dekarbonizację produkcji i łańcucha dostaw. 
• Firmy będą mniej skłonne do wdrażania strategii adaptacyjnych, takich jak ochrona przed ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi. 

Dlatego bardzo istotne jest, by podkreślać cel wydania Omnibusa. Uproszczenie wymogów raportowych nie ma na celu poluzowania strategii klimatycznych. Wręcz przeciwnie – ograniczenie zasób firmy na skomplikowane raportowanie ma dać firmom przestrzeń na jak najszybsze wdrażanie działań w życie. W skrócie: Więcej działań, mniej biurokracji – potrzebny jest krok w stronę realnych rezultatów. 

Firmy powinny pamiętać, że bez odpowiednich działań ograniczających, zmiana klimatu będzie postępować coraz szybciej, a jej skutki będą odczuwalne na wielu płaszczyznach.

Oto kilka przykładów realnych konsekwencji: 

• Ekstremalne zjawiska pogodowe uderzą w infrastrukturę – Gwałtowne burze, powodzie i fale upałów będą coraz częstsze i coraz bardziej intensywne. Bez odpowiedniego przygotowania i adaptacji, firmy narażone na te zagrożenia poniosą ogromne straty finansowe. Przykładem mogą być powodzie w Niemczech w 2021 roku, które kosztowały gospodarkę ponad 30 miliardów euro. 
• Problemy z dostawami surowców i zakłócenia w łańcuchach dostaw – Susze i inne anomalie pogodowe negatywnie wpłyną m.in. na rolnictwo, co doprowadzi do wzrostu cen żywności i surowców. Firmy nieprzygotowane na tego typu sytuacje staną przed poważnymi problemami operacyjnymi. 
• Zwiększone koszty ubezpieczeń i strat finansowych – Ubezpieczyciele już teraz podnoszą składki dla firm znajdujących się na terenach zagrożonych skutkami zmian klimatu. Wraz z eskalacją problemu firmy będą zmuszone płacić coraz więcej, co wpłynie na ich rentowność. 
• Utrata zaufania inwestorów i konsumentów – Inwestorzy coraz częściej uwzględniają ESG w swoich decyzjach finansowych. Firmy, które ograniczą raportowanie i działania klimatyczne, mogą stracić dostęp do finansowania i zmierzyć się z odpływem kapitału. 

Dlaczego przejrzystość ESG jest kluczowa? 

Odpowiedzialne raportowanie ESG nie jest tylko biurokratycznym obowiązkiem – to mechanizm, który mobilizuje przedsiębiorstwa do realnych działań na rzecz klimatu. Transparentność umożliwia ocenę postępów i zwiększa presję na firmy, aby wdrażały zrównoważone strategie na szeroką skalę.  

Jeżeli konsekwencją ograniczenia obowiązku raportowania ESG okaże się zaprzestanie działań w tych obszarach, stanowić to będzie krok wstecz w walce ze zmianą klimatu. Wzrost ryzyka klimatycznego i jego konsekwencje będą kosztować gospodarki na całym świecie miliardy dolarów rocznie. Jeśli firmy nie podejmą działań już teraz, za kilka lat będą zmuszone zmierzyć się z jeszcze większymi stratami – zarówno finansowymi, jak i środowiskowymi. Zmiana klimatu nie czeka na sprawozdania – postępuje niezależnie od politycznych decyzji. Firmy, które dziś zignorują odpowiedzialność za swoje działania, jutro będą musiały zmierzyć się z kosztami, których nie da się już uniknąć. 

Źródła 

– Powódź w Niemczech. 30 mld euro na fundusz odbudowy 

Deregulacja ESG – zamierzenia i konsekwencje

Oba pakiety legislacyjne – Omnibus I i Omnibus II – mają na celu uproszczenie wymagań dla przedsiębiorstw, zwłaszcza w zakresie dyrektywy CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) oraz dyrektywy CSDDD (Corporate Sustainability Due Diligence Directive). Kluczowym założeniem jest redukcja obowiązków administracyjnych o około 80%.

W Polsce obowiązki sprawozdawcze miałyby obejmować jedynie około 500 firm, zamiast 3500 przewidzianych wcześniej.

Nowe regulacje obejmą jedynie największe przedsiębiorstwa, które:

• zatrudniają ponad 1000 pracowników
• oraz osiągają roczne przychody przekraczające 50 mln euro lub mające sumę bilansową powyżej 25 mln euro

Wszystkie inne spółki będą mogły raportować dobrowolnie (korzystając ze standardu VSME), który docelowo zostanie wydany w formie rozporządzenia delegowanego.

Zmieniono także harmonogram raportowania. Firmy, które miały po raz pierwszy opublikować raport zrównoważonego rozwoju w 2026 lub 2027 roku, otrzymają dodatkowe dwa lata na dostosowanie się do nowych wymagań.

Ponadto, sektorowe normy raportowania zostały usunięte, co oznacza, że firmy nie będą musiały dostosowywać raportów do specyficznych wytycznych dla danej branży.

Wpływ na konkurencyjność polskich firm

Propozycja zmiany w regulacjach ESG wywołują mieszane reakcje wśród przedsiębiorstw i ekspertów. Z jednej strony, uproszczenie wymogów raportowania pozwoli wielu firmom na redukcję kosztów związanych z przygotowywaniem raportów ESG oraz wdrażaniem odpowiednich systemów monitorowania danych. To pozytywna wiadomość szczególnie dla małych i średnich firm, które do tej pory zmagały się z wysokimi kosztami dostosowania do wymogów CSRD.

Z drugiej strony, ograniczenie zakresu raportowania ESG może wpłynąć negatywnie na konkurencyjność polskich firm na rynku unijnym. Dyrektywa CSRD miała na celu wyrównanie szans między przedsiębiorstwami poprzez ujednolicenie standardów raportowania. Deregulacja może wzmocnić pozycję zagranicznych firm, które nadal będą przestrzegać bardziej restrykcyjnych wymogów, podczas gdy polskie podmioty pozostaną w tyle w zakresie transparentności i zaufania inwestorów.

Dodatkowo, redukcja raportowania ESG może ograniczyć zdolność firm do identyfikowania oszczędności wynikających z optymalizacji zużycia energii i zasobów. Dane zbierane na potrzeby raportów ESG często pozwalają firmom wykrywać nieefektywności w zarządzaniu energią i emisjami, co w dłuższej perspektywie prowadzi do realnych oszczędności operacyjnych.

Perspektywa regulacyjna – co dalej?

Pakiet Omnibus przewiduje także uproszczenie sprawozdawczości w zakresie:

• Taksonomia UE – Ujawnienia dotyczące Taksonomii będą obowiązkowo raportowały tylko spółki, które jednocześnie mają ponad 1000 pracowników i roczne przychody powyżej 450 mln euro.
• Mechanizm CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism) – z obowiązku CBAM zostało zwolnione 90% importerów (głównie MŚP i osoby fizyczne).
• Audyt raportu – Utrzymany zostanie mechanizm „limited assurance”. Raporty ESG będą podlegać ograniczonej weryfikacji przez audytorów (kontrola będzie mniej rygorystyczna, oparta na analizie dostępnych informacji oraz ocenie prawdopodobieństwa błędów).
• Wymogi CSDDD – ocena ryzyka w łańcuchu aktywności będzie koncentrować się na bezpośrednich partnerach biznesowych (Tier 1) zatrudniających co najmniej 500 pracowników.
• Mechanizm CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism) – z obowiązku CBAM zostało zwolnione 90% importerów (głównie MŚP i osoby fizyczne).

Podsumowanie

Proponowane zmiany w zakresie raportowania ESG w ramach Pakietu Omnibus stanowią istotny krok w kierunku uproszczenia regulacji i zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla przedsiębiorstw. Dla wielu firm oznacza to redukcję kosztów i większą elastyczność w zakresie działań związanych ze zrównoważonym rozwojem.

Jednak ograniczenie raportowania ESG niesie ze sobą także poważne ryzyko. Może ono prowadzić do spadku transparentności na rynkach, ograniczyć dostęp mniejszych firm do finansowania oraz osłabić skuteczność unijnej polityki klimatycznej. Kluczowym wyzwaniem dla przedsiębiorstw będzie znalezienie równowagi pomiędzy korzyściami wynikającymi z deregulacji a długoterminowymi celami zrównoważonego rozwoju.

Niezależnie od przyszłych decyzji legislacyjnych, firmy powinny nadal dążyć do wdrażania strategii ESG, nawet jeśli nie będą formalnie zobowiązane do raportowania. Zrównoważony rozwój nadal jest bowiem coraz ważniejszym elementem strategii biznesowej, który nie tylko generuje obniżenie kosztów poprzez zwiększenie efektywności procesów, przyciąga inwestorów, ale również pozwala na budowanie długoterminowej wartości i odporności na zmiany rynkowe.

Dołącz do zbiorowych programów zgodności

Wielu małych producentów może odnieść korzyści z przystąpienia do systemów zgodności lub organizacji odpowiedzialności producenta (PRO). Programy te zajmują się znaczną częścią administracyjnych i logistycznych aspektów EPR, w tym zbiórką odpadów, koordynacją recyklingu i sprawozdawczością. Chociaż wiąże się to z opłatami członkowskimi, wspólna infrastruktura i wiedza specjalistyczna znacznie obniżają koszty w porównaniu z tworzeniem niezależnych systemów zgodności.

EFF może pomóc Twojej firmie jeszcze bardziej uprościć ten proces! Zamiast kontaktować się i koordynować działania z poszczególnymi PRO dla każdego z produktów i rynków osobno, współpracuj z EFF, a nasi eksperci EPR będą Twoim punktem kompleksowej obsługi w zakresie organizacji całej komunikacji. Będziemy współpracować z Tobą i PRO, aby zrozumieć wszystkie Twoje wymagania i upewnić się, że wywiązujesz się ze wszystkich swoich zobowiązań w odpowiednim czasie.

Skupienie na zrównoważonym projektowaniu produktów

Przeprojektowanie produktów i opakowań w celu dostosowania ich do standardów recyklingu i zrównoważonego rozwoju może zmniejszyć modulowane opłaty EPR. Na przykład, stosowanie opakowań monomateriałowych lub o wyższym poziomie zawartości materiałów pochodzących z recyklingu może obniżyć zobowiązania finansowe w wielu ramach EPR. Proaktywne eko-projektowanie może również przemawiać do świadomych ekologicznie klientów, tworząc długoterminową wartość biznesową wykraczającą poza zgodność z przepisami.

Wsparcie rządowe i branżowe

Wiele krajów UE oferuje korzyści finansowe, dotacje lub wsparcie techniczne, aby pomóc małym i średnim przedsiębiorstwom (MŚP) we wprowadzeniu zrównoważonych praktyk. Programy te mogą zrekompensować koszty związane ze zmianami materiałowymi lub dostosowaniem zgodności. Ponadto współpraca z organami branżowymi lub stowarzyszeniami handlowymi może zapewnić dostęp do wspólnych zasobów i wsparcie dla proporcjonalnych polityk EPR.

Usprawnienie raportowania i zarządzania danymi

Przepisy EPR często wymagają szczegółowego raportowania, które może wymagać dużych zasobów. Inwestycja w oprogramowanie lub usługi konsultingowe, które automatyzują śledzenie danych i raportowanie, może zaoszczędzić czas i zmniejszyć ryzyko kar za nieścisłości. Współpraca ze specjalistami ds. zgodności zapewnia, że raportowanie jest wydajne i zgodne z terminami określonymi w przepisach.

Zaangażowanie we współpracę w ramach łańcucha dostaw

Mniejsze firmy mogą ściśle współpracować z dostawcami w celu pozyskiwania zgodnych materiałów lub optymalizacji opakowań pod kątem zrównoważonego rozwoju. Współpracując nad ekologicznymi rozwiązaniami, mogą osiągnąć zgodność z przepisami, jednocześnie dzieląc się kosztami i innowacjami w całym łańcuchu dostaw.

Łącząc te podejścia, małe firmy mogą nie tylko zmniejszyć obciążenie finansowe związane z przestrzeganiem zasad EPR, ale także przekształcić je w szansę na innowacje i przewagę konkurencyjną. Strategiczne dostosowanie się do polityki EPR pozwala tym firmom prosperować na rynku w coraz większym stopniu napędzanym przez zrównoważony rozwój.

Źródła:

– ECommerce Europe (2020) “Extended producer responsibility policies that work for SMEs in Europe – Ecommerce Europe”
– ECommerce Europe (2023) “ECOM-Position-paper-PPWR-April-2023.pdf”
– Medium (2024) “Support of Micro, Small, And Medium Enterprises with EPR Registration Business. | by Ascgroup | Medium”
– PWC (2023) “How will Extended Producer Responsibility (EPR) affect you? | PwC”
– Reusable Packaging Europe (2024.) “The Extended Producer Responsibility in the EU: from fragmentation to harmonisation – Reusable Packaging Europe”

O rozporządzeniu w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych

To rozporządzenie, po raz pierwszy przyjęte pod koniec 2022 roku, zmienia i zastępuje dyrektywę 94/62/WE w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWD) z 1994 roku. Nowe przepisy zaczną obowiązywać od 12 sierpnia 2026 roku, czyli 18 miesięcy po ich uchwaleniu, a dyrektywa PPWD zostanie wtedy oficjalnie uchylona.

Zarówno PPWD, jak i PPWR regulują opakowania wprowadzane na rynek UE, jednocześnie określając środki dotyczące gospodarowania odpadami opakowaniowymi i zapobiegania ich powstawaniu.

Kluczowe elementy

Zgodnie z informacjami Komisji Europejskiej, kluczowe elementy nowego rozporządzenia obejmują:

• Ograniczenia dotyczące niektórych jednorazowych opakowań z tworzyw sztucznych, takich jak paczkowane owoce i warzywa o wadze poniżej 1,5 kg oraz jednorazowe porcje przypraw, sosów i cukru w hotelach, barach i restauracjach.
• Minimalizację wagi i objętości opakowań oraz wyeliminowanie zbędnych opakowań.
• Cele na lata 2030 i 2040 dotyczące minimalnej zawartości recyklatu w opakowaniach.
• Wymóg oferowania klientom możliwości przynoszenia własnych pojemników bez dodatkowych opłat dla lokali gastronomicznych.
• Ograniczenie substancji niebezpiecznych, w tym zakaz stosowania opakowań zawierających substancje per- i polifluorowane (PFAS), jeśli przekraczają określone progi.

Nowe przepisy wpłyną na wielu przedsiębiorców, w tym producentów opakowań, platformy e-commerce, detalistów i dystrybutorów. Obejmują one materiały opakowaniowe przeznaczone do użytku komercyjnego, domowego i przemysłowego, co oznacza, że ich wpływ będzie odczuwalny w wielu sektorach gospodarki. W związku z tym wdrożenie i długoterminowe skutki regulacji będą monitorowane w całej Europie.

Dlaczego problem odpadów opakowaniowych jest tak istotny?

Właściwe zarządzanie i redukcja odpadów opakowaniowych są kluczowe dla realizacji wielu celów środowiskowych UE, w tym pięciu z sześciu celów taksonomii UE:

• Łagodzenie zmian klimatu – w 2019 roku produkcja i utylizacja plastiku odpowiadały za około 3,4% globalnych emisji gazów cieplarnianych.
• Ochrona zasobów wodnych i mórz – około połowa odpadów morskich pochodzi z odpadów opakowaniowych.
• Przejście na gospodarkę o obiegu zamkniętym – od ponad 15 lat wskaźnik recyklingu odpadów opakowaniowych w UE pozostaje na poziomie 64–65%, a dla opakowań z tworzyw sztucznych wynosi jedynie 40,7%.
• Zapobieganie zanieczyszczeniom i ich kontrola – zarówno plastikowe, jak i papierowe opakowania mogą zawierać substancje szkodliwe i rakotwórcze, takie jak PFAS, według badań Environmental Defense Fund i Zero Waste Europe.
• Ochrona bioróżnorodności i ekosystemów – według Europejskiego Biura Ochrony Środowiska opakowania papierowe pozostają najczęściej wykorzystywanym materiałem opakowaniowym w UE i są jednym z głównych czynników wylesiania w Europie i poza jej granicami.

Poza zmianą materiałów: potrzeba systemowych rozwiązań

Zrównoważony rozwój opakowań jednorazowych nie zależy wyłącznie od wyboru materiału. Jak wyjaśnia Marco Musso, starszy specjalista ds. polityki gospodarki o obiegu zamkniętym w Europejskim Biurze Ochrony Środowiska:

PPWR – poprzez swoje zobowiązania do minimalizacji nadmiernych opakowań i redukcji substancji szkodliwych – stanowi znaczący krok w kierunku realizacji celów środowiskowych UE. Jest to jednak tylko jedna z części składowych koniecznych do zagwarantowania efektywności działań.

To badanie zwraca uwagę na problem stosowania nietransparentnych rozwiązań polegających na zastępowaniu jednorazowego materiału innym… Aby skutecznie zapobiegać powstawaniu odpadów, decydenci unijni muszą skupić się na ograniczeniu zbędnych opakowań i promowaniu efektywnych oraz wygodnych systemów rozwiązań wielokrotnego użytku.

Kwestia opakowań jest kluczowym elementem polityki rozszerzonej odpowiedzialności producenta (EPR), która rozszerza zakres działań obowiązujących przedsiębiorców, nakładając obowiązek zarządzania odpadami, które generują i wprowadzają na rynek sami producenci.

Kolejne kroki

Aby dowiedzieć się, jak EFF może pomóc w rejestracji Twoich opakowań i odpadów opakowaniowych w lokalnym systemie EPR, skontaktuj się z nami!

Więcej informacji na temat przepisów znajdziesz w pełnym tekście Rozporządzenia 2025/40 tutaj.

Źródła:

– Tom Neltner dla Environmental Defense Fund, 2021. „Beyond paper: PFAS linked to common plastic packaging used for food, cosmetics, and much more”.
– Hannah Ritchie dla Our World in Data, 2023. „How much of global greenhouse gas emissions come from plastics?”.
– Komisja Europejska (n.d.). „Packaging Waste”.
– Eurostat, 2024. „Packaging waste statistics”.
– Abou-Chleih dla Europejskiego Biura Ochrony Środowiska, 2023. „Paper-based food packaging at the centre of Europe’s waste crisis, new report reveals”.
– Parlament Europejski, 2018/2024. „Plastic Waste and Recycling in the EU: Facts and Figures”.
– Eurostat, 2024. „41% of plastic packaging waste recycled in 2022”.

Kryteria kwalifikacji

Aby móc skorzystać z rocznego raportowania VAT, firmy muszą spełniać dwa kluczowe kryteria. Po pierwsze, ich roczny obrót nie może przekraczać 5 005 000 CHF. Po drugie, firma musi mieć czystą historię zgodności z VAT, co oznacza terminowe składanie wniosków VAT i uregulowanie płatności za ostatnie trzy okresy rozliczeniowe. Szwajcarska Federalna Administracja Podatkowa (SFTA) zweryfikuje status firmy przed udzieleniem zgody. Firmy, które są zainteresowane wprowadzeniem rocznego systemu raportowania VAT, muszą złożyć wniosek za pośrednictwem ePortalu do 28 lutego 2025 roku. Nowe przedsiębiorstwa z kolei mają na złożenie wniosku 60 dni od chwili otrzymania numeru VAT.

Zaliczki na podatek VAT

W ramach nowego systemu firmy będą zobowiązane do wpłacania zaliczek na podatek VAT. Płatności te, obliczone przez SFTA, będą płatne w ratach 30 maja, 30 sierpnia i 30 listopada. Dla tych, którzy korzystają z metody stawki podatku netto, wymagana jest tylko płatność 30 sierpnia. Zaliczki te opierają się na szacunkowym zobowiązaniu podatkowym i mogą zostać skorygowane do 10 dni przed terminem płatności. Jeśli jednak zaliczki zostaną uznane za niewystarczające – w szczególności jeśli będą niższe niż 50% lub 35% całkowitego roszczenia podatkowego – mogą zostać uznane za nieodpowiednie, co może prowadzić do nałożenia kar.

Deklaracja i płatność

Roczna deklaracja VAT, która będzie zawierać ostateczne obliczenia podatku VAT, musi zostać złożona i opłacona do końca lutego następnego roku. Firmy będą miały możliwość wnioskowania o przedłużenie terminu lub wprowadzenie korekt do złożonej deklaracji VAT. Jeśli firma nadpłaci podatek VAT z góry, nadpłacona kwota zostanie zwrócona po rocznym rozliczeniu.

Cofnięcie zmiany

Jeśli firma przekroczy próg obrotów w wysokości 5 005 000 CHF lub nie wywiąże się z obowiązków w zakresie podatku VAT w terminie, utraci prawo do rocznej sprawozdawczości VAT. W takich przypadkach firma będzie musiała powrócić do częstszych okresów sprawozdawczych, takich jak deklaracje kwartalne lub półroczne.

Przejście na roczną sprawozdawczość VAT w Szwajcarii oferuje firmom możliwość usprawnienia ich obowiązków w zakresie sprawozdawczości VAT. Staranne przestrzeganie przepisów i terminowe płatności będą miały zasadnicze znaczenie dla uniknięcia kar i zapewnienia sprawnego działania w ramach nowego systemu. Jak możemy pomóc?

Jak EFF może pomóc?

Wraz z wejściem w życie nowego systemu sprawozdawczości VAT w Szwajcarii, przedsiębiorstwa mogą napotkać na trudności związane z przejściem na nowy system. EFF oferuje kompleksowe usługi w zakresie podatku VAT, w tym rejestrację VAT, weryfikację zgodności z przepisami i sprawozdawczość. Wybierając EFF, otrzymujesz gwarancję, że Twoja działalność spełnia wszystkie wymogi prawne, oszczędzając czas i unikając potencjalnych kar. Skontaktuj się z nami i sprawdź jak możemy pomóc Twojej firmie!

Źródła:

– Federal Tax Administration VAT changes

Zmiany w taksonomii UE

Organizacja opublikowała raport zawierający wstępne wnioski z szeroko zakrojonej współpracy z zainteresowanymi stronami, w szczególności z firmami, a teraz dąży do dalszych konsultacji ze społeczeństwem. Wprowadzając notatkę do raportu, Helena Viñes Fiestas, przewodnicząca PSF, stwierdziła:

W tym okresie naszym priorytetem była poprawa użyteczności i skuteczności taksonomii oraz szerszych ram zrównoważonego finansowania. Po wdrożeniu niezbędnych zmian platforma ma nadzieję, że przyszły mandat pozwoli nam skupić się na włączeniu do taksonomii wielu innych działań.

Proponowane zmiany obejmują rozszerzenie zakresu o obszary takie jak usługi cyfrowe lub wydobycie i wytapianie metali, takich jak lit, miedź i nikiel. Inne rodzaje produkcji metali, takie jak produkcja żelaza i stali, znajdują się w zakresie działań Taksonomii.

Aby działalność mogła zostać uznana za zrównoważoną, musi przyczyniać się w znacznym stopniu do realizacji co najmniej jednego z sześciu poniższych celów i nie powodować znaczących szkód (DNSH) dla żadnego z pozostałych, a także musi być zgodna z podstawowymi zabezpieczeniami.

Jednym z wniosków wyniesionych z konsultacji była potrzeba uczynienia kryteriów i instrukcji jaśniejszymi i bardziej praktycznymi. Ma to zasadnicze znaczenie dla wdrożenia i interpretacji wyników, ponieważ, podobnie jak w przypadku technicznych kryteriów przesiewowych, raport stwierdza:

Jasny opis technicznych kryteriów kontroli zmniejsza koszty wdrożenia i zapewnia, że kryteria będą interpretowane w ten sam sposób przez różnych sporządzających i audytorów, zapewniając porównywalność wyników raportowania.

Kolejnym obszarem wymagającym poprawy są kryteria DNSH, w szczególności w odniesieniu do proponowanych nowych działań.

Oficjalny raport można przeczytać tutaj.

Konsultacje są dostępne dla opinii publicznej od 8 stycznia do 5 lutego 2025 roku. Zainteresowane strony proszone są o podzielenie się swoimi opiniami opartymi na dowodach za pośrednictwem oficjalnego portalu do konsultacji.

Źródła:

– Zaproszenie do wyrażenia opinii przez PSF na temat wstępnych zaleceń dotyczących przeglądu aktu delegowanego w sprawie klimatu i dodania działań do unijnej systematyki” przez Komisję Europejską (styczeń 2025 r.). Dostępne pod adresem Zaproszenie do wyrażenia opinii – Platforma na rzecz zrównoważonego finansowania
– „Platforma UE ds. zrównoważonego finansowania proponuje kluczowe aktualizacje unijnej taksonomii” ESG News (styczeń 2025). Dostępne pod adresem Platforma UE ds. zrównoważonego finansowania proponuje kluczowe aktualizacje unijnej taksonomii – ESG News
– „EU Platform on Sustainable Finance Unveils Proposals to Simplify, Expand EU Taxonomy” autorstwa Marka Segala w ESG Today (styczeń 2025). Dostępne pod adresem Platforma UE ds. zrównoważonego finansowania przedstawia propozycje uproszczenia i rozszerzenia unijnej taksonomii – ESG Today
– „EU Taxonomy Navigator” Komisji Europejskiej (n.d.). Dostępny pod adresem EU Taxonomy Navigator
– „Platform on Sustainable Finance Draft Report on Activities and Technical Screening Criteria to be Updated or Included in the EU Taxonomy” („Projekt sprawozdania platformy ds. zrównoważonego finansowania w sprawie działań i technicznych kryteriów kwalifikacji, które należy zaktualizować lub włączyć do unijnej systematyki”) przygotowany przez platformę ds. zrównoważonego finansowania (styczeń 2025 r.). Dostępny pod adresem Projekt sprawozdania w sprawie działań i technicznych kryteriów kwalifikacji, które należy zaktualizować lub włączyć do taksonomii UE.

Dlaczego powstały zasady Incoterms?

Aby uniknąć konieczności negocjowania tych kwestii za każdym razem przy zawieraniu umowy, przydatne mogą okazać się gotowe, międzynarodowo ujednolicone formuły kontraktowe, takie jak Incoterms. Wykorzystanie tych standardów ułatwia i przyspiesza proces zawierania umów, zwiększa pewność prawidłowego przebiegu transakcji i zmniejsza ryzyko nieporozumień wynikających z niejasności praktyk handlowych. Incoterms jasno określają odpowiedzialności stron, zapewniając bezpieczeństwo i zrozumienie postanowień na każdym etapie współpracy.

Rozliczenie towaru między kupującym i sprzedającym a zasady Incoterms

Zgodnie z artykułem 2 punkt 8 ustawy o podatku od towarów i usług (VAT) dla uznania operacji jako eksportu towarów, wynikającej z realizacji dostawy, niezbędne jest wywiezienie towaru poza granice Unii Europejskiej. Może to nastąpić przez dostawcę lub osobę działającą w jego imieniu (tzw. eksport bezpośredni) lub przez odbiorcę z siedzibą poza Unią, bądź działającą w jego imieniu osobę (tzw. eksport pośredni). Dodatkowo proces wywozu musi być potwierdzony przez odpowiedni organ celny, zgodnie z obowiązującymi przepisami celnymi.

Aby operacja została uznana za eksport towarów, konieczne jest nie tylko przemieszczenie towarów poza obszar Unii Europejskiej, ale również wykonanie dostawy, czyli przekazanie nabywcy prawa do zarządzania towarem na zasadach właścicielskich.

Nieprzeniesienie na nabywcę prawa do dysponowania towarem na zasadach właścicielskich sprawia, że nie są spełnione podstawowe warunki, co uniemożliwia traktowanie transakcji jako eksportu w świetle ustawy VAT.

Pojęcie przeniesienia prawa do dysponowania towarem na zasadach właścicielskich należy rozróżnić od przeniesienia prawa własności. W kontekście podatku VAT ważne jest, czy strona może faktycznie zarządzać rzeczą, a nie tylko rozporządzać nią w sensie formalnoprawnym. Właśnie w rozstrzygnięciu tej kwestii pomagają zastosowane w transakcji warunki Incoterms. Kiedy towar przechodzi z jednego podmiotu na drugi istnieje możliwość dysponowania nim jako właściciel.

Reguły Incoterms – obowiązek podatkowy

Międzynarodowa Izba Handlowa opracowała 11 warunków Incoterms. Jak je rozróżnić? Przykładowo, w kontekście reguł CPT/CIP oraz FCA za moment dostawy (a co za tym idzie, za moment powstania obowiązku podatkowego) należy uznać czas, gdy towary są załadowywane na środek transportu dostarczony przez kupującego.

Zgodnie z regułą DAP obowiązkiem sprzedawcy jest dostarczenie towarów do miejsca wskazanego przez stronę kupującą. Jeżeli umowa stanowi, że sprzedawca odpowiada za przewóz towarów do magazynu kupującego, to w takiej sytuacji dostarczenie towarów (oraz powstanie obowiązku podatkowego) nastąpi w momencie ich przekazania w umówionym miejscu.

W przypadku korzystania z warunku dostawy EXW momentem dostawy towarów (i równocześnie momentem powstania obowiązku w zakresie VAT) jest czas, gdy towary zostają udostępnione przez sprzedawcę dla nabywcy w uzgodnionym wcześniej miejscu, na przykład w magazynie, w określonym terminie

Incoterms są międzynarodowymi standardami regulującymi najważniejsze aspekty transakcji sprzedaży, takie jak podział kosztów, ryzyka oraz obowiązków między kupującym a sprzedającym w zakresie dostawy towarów. Służą one do ujednolicenia kontraktów handlowych, co usprawnia proces zawierania umów, zwiększa pewność prawidłowego przebiegu transakcji oraz zmniejsza ryzyko nieporozumień. W kontekście prawa podatkowego zasady Incoterms określają moment powstania obowiązku podatkowego, w zależności od warunków dostawy takich jak CPT/CIP, FCA, DAP, czy EXW, co ma istotne znaczenie dla VAT przy eksportach.

Zmiany w sprawozdawczości VAT

Kluczowym aspektem reformy jest usunięcie progu 1000 euro dla deklarowania transakcji, co będzie wymagało od płatników VAT raportowania wszystkich transakcji. Zmiana ta ma na celu wyeliminowanie luk prawnych, ponieważ wiele małych transakcji poniżej progu często nie zostaje zgłoszone, przyczyniając się do uchylania się od opodatkowania. W 2023 r. około 327 mln euro naliczonego podatku VAT nie zostało zgłoszone.

Reforma z 2014 r., która wymagała bardziej szczegółowych deklaracji na fakturach, spowodowała wzrost wpływów z podatku VAT o ponad 100 mln euro. Powołując się na ten sukces, Ministerstwo uważa, że wprowadzenie e-faktur jeszcze bardziej zwiększy wpływy z podatku VAT poprzez zmniejszenie obciążeń administracyjnych, poprawę jakości danych i zapobieganie oszustwom. Już teraz 47% przedsiębiorców jest gotowych do przyjęcia e-fakturowania, które do lipca 2030 r. będzie również obowiązkowe dla transakcji transgranicznych w UE.

Oczekuje się, że proponowane zmiany zwiększą wpływy z podatku VAT o 16,6 mln euro rocznie i mogą wejść w życie do 2027 roku. Środki te są zgodne z ogólnymi trendami w UE, ponieważ kilka krajów również zmierza w kierunku obowiązkowego e-fakturowania.

Źródła:

– https://www.fin.ee/uudised/rahandusministeerium-esitas-ettepanekud-kaibemaksulaekumise-parandamiseks